Önceki
Jülide nihayet masaya yaklaştı.
'Çocukların bakımını ayarlamakta zorlanıyoruz. Ural'ın vardiyaları değişti, benim de işteki saatlerim uzadı. Seni yanımıza alırsak herkesin rahatlayacağını düşündük.'
'Peki benim rahatım?' diye sordum.
İkisi de sustu.
'Beni hiç düşündünüz mü? Sabah hangi saatte kalkacağımı, gün içinde ne yapmak istediğimi, bodrumdaki o odanın bana uygun olup olmadığını?'
Jülide sandalyesine oturdu.
'Hayır anne. Yeterince düşünmedik.'
Böylesine açık bir cevap beklemiyordum.
Ural defterin üçüncü sayfasını açtı. Bu sayfada kendi evimin tahmini aylık giderleri vardı.
Kira, elektrik, su, ısınma, mutfak alışverişi... En alta da küçük bir not düşmüştü.
'Rüveyda kendi evinde yaşayabilir.'
Parmağımı o cümlenin üzerine koydum.
'Bunu anlamak için üç sayfa hesap yapmanıza mı gerek vardı?'
Ural'ın yüzü kızardı.
'Evet,' dedi. 'Çünkü ilk hesabı senin için değil, kendimiz için yapmıştım.'
Sözleri canımı acıttı ama ilk kez kendini savunmadan konuşuyordu.
Jülide elimi tutmak istedi. Bir an tereddüt ettim, sonra izin verdim.
'Anne, beni en çok utandıran şey para değil,' dedi. 'Sen bana annen olarak kalmak istediğini söyledin. Ben de telefonu kapattım.'
'Çünkü söylediklerimi duymak istemedin.'
'Haklısın. Sanki bizi reddediyormuşsun gibi hissettim.'
'Ben sizi reddetmedim kızım. Bana biçtiğiniz hayatı reddettim.'
Jülide ağlamaya başladı. Onu hemen teselli etmedim.
Bazı sözlerin duyulması için insanın sessiz kalması gerekiyordu.
Bir süre sonra Ural cebinden katlanmış başka bir kâğıt çıkardı.
'Bu da sana verdiğim ilk kâğıdın aynısı,' dedi. 'Eve gidince yeniden yazdım. Ne kadar kaba göründüğünü anlayabilmek için.'
Kâğıdı açtım.
Ortada 32.000 TL yazıyordu. Çevresinde iki daire vardı.
'Bunu neden getirdin?'
'Çünkü senden özür dilemeden önce ne yaptığımı açıkça kabul etmek istedim. Seni aileden biri gibi değil, bütçemizdeki bir gelir kalemi gibi gördüm.'
İçimde günlerdir taşıdığım kırgınlık biraz hafifledi.
Ama tamamen geçmedi.
'Özrünü kabul ediyorum Ural,' dedim. 'Yine de buraya gelmeniz her şeyin eskisi gibi olduğu anlamına gelmiyor.'
'Biliyorum.'
Jülide yüzüme baktı.
'Çocukları görebilir misin peki? Seni çok özlediler.'
'Elbette görebilirim. Ben onlara küsmedim.'
'Yarın getirebilir miyim?'
'Getirebilirsin. Ama bir şeyi baştan konuşacağız.'
İkisi de dikkat kesildi.
'Torunlarıma bazen severek bakarım. Gerektiğinde ve gücüm yettiğinde size yardımcı da olurum. Fakat haftanın dört gününü kimseye söz veremem.'
Jülide başını salladı.
'Bunu senden istemeyeceğiz.'
'Ve çocuklarla geçirdiğim zamanı bir borç ödeme şekli olarak görmeyeceğiz.'
'Görmeyeceğiz anne.'
Ural defterini kapattı.
'Biz de çocukların bakımı için başka düzen kuracağız. İş saatlerimize uygun bir kreş ve bakıcı seçeneklerine bakıyoruz.'
Konuşmanın bundan sonrasını mutfak masasında değil, verandada yaptık.
Jülide salıncağa oturdu. Ural da girişteki eski ahşap sandalyeye geçti.
Ben mutfaktan üç bardak çay getirdim.
Hava serinlemişti. Silonun yanından geçen son kamyonların sesleri duyuluyordu.
Jülide etrafa bakındı.
'Burası düşündüğümden güzelmiş.'
'Küçük,' dedim. 'Ama bana yetiyor.'
'Önceki evden ayrılmak zorunda kaldığın için kendimi sorumlu hissettim. Seni yanımıza almak iyi bir kız olduğumu kanıtlayacak sandım.'
'İyi bir kız olmak için anneni evine almak zorunda değilsin.'
Bana döndü.
'Peki ne yapmam gerekiyor?'
'Bazen beni araman yeter. Bazen birlikte kahve içmemiz. Bazen de verdiğim bir karara saygı duyman.'
Jülide gözlerini önüne indirdi.
'Senin yalnız kalmandan korkuyorum.'
'Ben de bazen korkuyorum,' dedim. 'Ama yalnız olmakla yalnız bırakılmak aynı şey değil.'
Bu sözden sonra uzun süre konuşmadık.
Ural çayını bitirdiğinde ayağa kalktı.
'Burada tamir edilmesi gereken bir şey var mı?' diye sordu.
'Şimdilik yok. Olursa haber veririm.'
'İstersen hafta sonu verandayı temizleyebilirim.'
'Önce cumartesi sabahı müsait olup olmadığımı sorarsın,' dedim.
Gülümsedi.
'Haklısın.'
Giderlerken Jülide bana uzun uzun sarıldı.
'Anne, keşke seni üzmeden anlayabilseydim.'
'Ben de keşke en başından ne hissettiğimi anlatabilseydim.'
Arabalarına bindiklerinde ilk kez içimdeki sessizlik eskisi kadar ağır değildi.
Ertesi gün öğleden sonra Jülide, Mina'yı ve yedi yaşındaki ağabeyi Aras'ı getirdi.
Mina kapıdan girer girmez ayakkabılarını çıkardı, sonra şaşkınlıkla etrafına baktı.
'Anneanne, senin evin gerçekten burası mı?'
'Evet canım.'
'Peki aşağıdaki odada mı uyuyorsun?'
'Hayır. Yatak odam şu tarafta.'
Gidip odaya baktı. Pencereden içeri giren aydınlığı görünce gülümsedi.
'Burası daha güzelmiş.'
Aras verandadaki salıncağı keşfetmişti. Dışarıdan seslendi.
'Anneanne, bunu sallayabilir miyiz?'
'Elbette. Ama ikiniz de otururken ayaklarınızı dikkatli tutun.'
O gün çocuklarla kurabiye yaptık. Hamur tezgâha yapıştı, Mina unun bir kısmını yere döktü.
Aras da mutfağın küçük olduğunu söyleyince hep birlikte güldük.
Jülide bulaşıkları yıkamama yardım ederken fısıldadı.
'Böyle olmasını özlemişim.'
'Ben de,' dedim.
Ama artık çocuklar gittikten sonra evi toparlayıp dinlenebileceğimi de biliyordum.
İlk haftalarda her şey kusursuz değildi.
Jülide bazen son anda çocukları bırakıp bırakamayacağını soruyordu. Ben de uygun olmadığım günlerde hayır diyordum.
Önceleri sesindeki hayal kırıklığını hissediyordum.
Fakat giderek başka çözümler bulmaya başladılar.
Aras'ın okul sonrası etkinliğini ayarladılar. Mina içinse haftanın belirli günlerinde bakım sağlayan bir kreşle anlaştılar.
Bir gün Jülide arayıp işten geç çıkacağını söyledi.
'Mina'yı iki saat alabilir misin anne? Alamazsan başka birini ayarlayacağım.'
O gün evdeydim.
'Memnuniyetle alırım,' dedim.
Telefonu kapattığımda tuhaf bir mutluluk hissettim.
İlk kez yardımımın bir mecburiyet değil, özgürce verdiğim bir karar olduğunu anlamışlardı.
Kasım ayı boyunca küçük evime alıştım.
Sabahları kendi saatimde uyanıyor, kahvemi verandada içiyordum. Bazen ilçenin kütüphanesine gidiyor, bazen de eski iş arkadaşlarımla buluşuyordum.
Bir öğleden sonra Nurettin Bey'e uğrayıp verandadaki gevşek tahtayı söyledim.
Ertesi sabah bir usta gönderdi. Tahta onarıldı, sallanan kapı kolu sıkıştırıldı.
Her şeyi kendim çözmek zorunda olmadığımı da öğreniyordum.
Ay sonunda oturup giderlerimi hesapladım.
Kira, faturalar, yiyecek ve diğer temel ihtiyaçlarımı ödedikten sonra küçük de olsa kenara para koyabiliyordum.
Büyük birikimlerim yoktu. Eski arabamın masrafları ve beklenmedik sağlık giderleri için dikkatli davranmam gerekiyordu.
Ama ilk kez geleceğimi bir başkasının mutfak masasında konuşulan şartlara göre değil, kendi hesabıma göre planlıyordum.
Aralık yaklaşırken Jülide bir pazar günü ailece akşam yemeğine davet etti.
'Bu kez masada rakam yazılı kâğıt olmayacak,' dedi gülerek.
'Olursa ben de hesap makinesi getiririm,' dedim.
İkimiz de güldük.
Yemeğe gittiğimde Ural masayı hazırlıyordu. Çocuklar koşa koşa yanıma geldiler.
O akşam evin içinde garip bir gerginlik hissetmedim.
Yemekten sonra Jülide beni mutfağa çağırdı.
'Anne, sana bir şey göstereceğim.'
Bir an eski günleri hatırlayıp tedirgin oldum.
Ama bu kez masada bir kira hesabı yoktu.
Mina'nın yaptığı bir resim vardı.
Resimde iki ev çizilmişti. Birinde Jülide, Ural ve çocuklar; diğerinde gözlüklü, gri saçlı bir kadın bulunuyordu.
İki evin arasında çiçeklerle çevrili bir yol vardı.
'Mina bunu kreşte yapmış,' dedi Jülide. 'Öğretmenine, anneannemin kendi evi var ama bize istediği zaman geliyor, demiş.'
Resmi uzun süre elimde tuttum.
Jülide gözlerimin dolduğunu görünce koluma dokundu.
'Bunu evine götürmeni istiyoruz.'
'Çerçeveletip duvara asacağım.'
O gece eve dönerken içimde yıllardır hissetmediğim bir huzur vardı.
Rıfat'ın yokluğu hâlâ canımı yakıyordu. Onunla geçirdiğimiz yılların yerini hiçbir şey alamazdı.
Ama hayatımın kalan kısmını sadece kaybettiklerimin etrafında kurmak zorunda değildim.
Ertesi sabah resmi mutfak duvarına astım.
Altına da anahtarlarımı koyduğum küçük ahşap askılığı yerleştirdim.
Bir süre sonra Jülide uğradı. Elinde çiçekli bir saksı vardı.
'Veranda için aldım,' dedi. 'İstersen buraya koyarsın.'
Saksıyı pencere kenarına yerleştirdik.
Çıkarken bana sarıldı ve sessizce ekledi:
'Anne, artık anlıyorum. Kendi evinin olması bizi kaybettiğin anlamına gelmiyor.'
'Elbette gelmiyor kızım.'
Birlikte kapıya yürüdük.
Jülide dışarı çıktığında ben de verandaya kadar eşlik ettim. Anahtar halkamı çantamdan çıkarıp avucumda çevirdim.
Bir zamanlar o küçük metal halkayı sadece iki kapıyı açan bir eşya sanmıştım.
Oysa bana çok daha önemli bir şey öğretmişti.
Bir insan ailesini sevebilir, onlara yardım edebilir, ihtiyaç duyduklarında yanlarında olabilir ve yine de kendi hayatı üzerinde söz sahibi olabilir.
Jülide arabasına binerken el salladı. Ben de anahtarlarımı havaya kaldırıp gülümsedim.
Artık kızımla aramızda kira hesabı yoktu.
Birbirimize açabileceğimiz iki ayrı evin kapısı vardı.
Ve o kapıların arasında, Mina'nın resmindeki gibi, kimsenin diğerine borçlu olmadığı bir yol uzanıyordu.
Önceki
