Haber Zamanı

Peki benim adımı taşıyan o proje neydi?'

Doktor dosyayı kapattı.

'Bunu araştıracağız. Fakat burada görünmesi, mutlaka bir araştırmaya katıldığınız anlamına gelmiyor.'

Yaklaşık bir saat sonra Poyraz geri döndü. Elinde sararmış, kenarları yıpranmış bir zarf vardı.

Yanıma oturdu. Zarfın üzerindeki el yazısını gördüğüm anda boğazım düğümlendi.

'Rüveyda'ma. Yalnızca gerçeği öğrenmesi gerektiğinde.'

Vahit'in yazısıydı.

Titreyen parmaklarımla zarfı açtım. İçinden üç sayfalık bir mektup ve küçük bir fotoğraf çıktı.

Fotoğrafta Vahit, Müberra Arven ve tanımadığım iki kişi, bir araştırma merkezinin önünde duruyordu.

Mektubu okumaya başladım.

'Canım Rüveyda'm,

Bu satırları okuyorsan sana anlatamadığım şeyler artık hayatımıza dokunmuş demektir. Öncelikle senden özür diliyorum. Yalnızca sakladığım gerçekler için değil, yıllar boyunca sessiz kalmam için de.'

Gözlerim doldu.

'Ben uzun süre yalnızca sigortacılık yapmadım. Mesleğim nedeniyle hastanelerle ve sağlık araştırmalarını finanse eden kuruluşlarla çalıştım. Bazı projelerin mali kayıtlarını denetledim. Bunlardan biri Arven Biyomedikal'e aitti.'

Poyraz omzumun üzerinden sessizce okuyordu.

Mektup devam ediyordu.

'On sekiz yıl önce hastanede yaptırdığın tetkiklerden sonra, sana iyi huylu olduğu söylenen küçük bir kistik oluşum tespit edilmişti. Hatırlarsın, takip önerilmişti. Fakat sana sonradan gönderilen mektupta kontrol gerektirmediği yazıyordu.'

O an geçmişten bir görüntü zihnimde canlandı.

Gerçekten de yıllar önce karın ağrısı nedeniyle doktora gitmiştim. Küçük bir kistten söz edilmişti. Sonra evimize bir mektup gelmiş, önemli bir sorun bulunmadığı belirtilmişti.

Vahit o mektubu dikkatle okumuştu.

Yazılanları sorgulamamıştım.

'Yıllar sonra Arven'in arşivinde çalışırken senin dosyanı gördüm. Kontrol gerektirmediğini bildiren yazının, ilk uzman değerlendirmesiyle uyuşmadığını fark ettim. Üstelik dosyan, hastaların isimlerinin kullanıldığı bir veri sınıflandırma çalışmasına alınmıştı. Bu konuda açıkça bilgilendirildiğine ilişkin imzalı bir onay bulamadım.'

'Bu nasıl olabilir?' diye fısıldadım.

Poyraz cevap vermedi.

Bir sonraki paragrafı okudum.

'Durumu yönetime bildirdim. Bana teknik bir kayıt hatası olduğu söylendi. Ancak bazı belgelerin değiştirildiğini görünce şüphelendim. Müberra'yla birlikte eski kayıtları korumaya çalıştık. O dönemde gerçeği sana anlatmak istedim ama yanlış bir sonuca varıp seni korkutmaktan çekindim. Sonra hastalandım. Zamanımın sandığımdan az olduğunu öğrendim.'

Bir an durdum.

Vahit'in ölümünden önceki son haftaları hatırlıyordum. Giderek zayıflamış, geceleri uyuyamaz olmuştu.

Mektubun son sayfasında şu satırlar vardı:

'Bu dosyayı kendi aramızda Rüveyda Projesi olarak adlandırdım. Çünkü artık benim için bu, bir şirketin hatasını değil, senin doğru bilgiye ulaşma hakkını savunma meselesiydi. Müberra belgelerin bir kopyasını saklıyor. Eğer bir gün sağlığınla ilgili açıklayamadığın bir durum yaşarsan, hem kendi doktoruna başvur hem de onunla iletişime geç. Lütfen hiçbir tıbbi kararını yalnızca bu dosyaya dayanarak verme. Beni bağışlayabilirsen bağışla. Seni hep sevdim. Vahit.'

Mektup ellerimden kaydı.

On iki yıl boyunca kocamın son günlerinde neden huzursuz olduğunu anlayamamıştım. Şimdi ise başka bir şeyi anlamakta zorlanıyordum.

Bana olan sevgisinden söz eden adam, sağlığımla ilgili böylesine önemli bir bilgiyi nasıl saklayabilmişti?

'Anne...' dedi Poyraz.

Başımı kaldırdım.

'Sen bunu biliyor muydun?'

'Kasadaki belgeleri görmüştüm. Ama ne anlama geldiklerini anlayamadım. Babamın şirketle ilgili sorunları olduğunu düşündüm.'

'Peki neden bana söylemedin?'

'Çünkü dosyanın üzerinde senin ismini görünce, babamın sana zarar verecek bir şey yaptığından korktum. Gerçeği öğrenmek yerine dosyayı kaldırdım.'

Sesindeki utanç açıktı.

'İkiniz de beni korumaya çalışırken benden gerçekleri saklamışsınız.'

Poyraz gözlerini kaçırdı.

'Evet anne. Ve yanılmışız.'

O anda kapı çalındı. Dr. Nermin içeri girerek yeniden değerlendirme yapacak cerrahın geldiğini söyledi.

Mektubu dikkatle katladım. Geçmişin hesabını sormak için önce önümdeki sağlık sorununu atlatmam gerekiyordu.

Sonraki iki gün boyunca kan tahlilleri, ayrıntılı görüntülemeler ve uzman görüşmeleri yapıldı. Cerrahi ekibi, kitlenin büyüklüğü ve yarattığı baskı nedeniyle ameliyat önerdi.

Yaşımın ve genel sağlık durumumun oluşturduğu riskleri açıkça anlattılar. Ameliyatın kolay olacağına dair söz vermediler.

Kızım Feray ve büyük oğlum Tümay da hastaneye geldi. Hep birlikte doktorların açıklamalarını dinledik.

O akşam Feray yatağımın kenarına oturdu.

'Anne, korkuyor musun?'

'Çok. Ama neyle karşı karşıya olduğumu bilmemek daha korkunç.'

Elimi tuttu.

'Bu kez hiçbir şeyi senden saklamayacağız.'

Ertesi sabah ameliyata alındım.

Uyandığımda yoğun bakımda yakın takip altındaydım. Karnımda ağrı vardı, ağzım kurumuştu ve kendimi çok yorgun hissediyordum.

Poyraz birkaç saat sonra yanıma gelebildi.

'Anne, ameliyat tamamlandı. Büyük kitleyi çıkarmışlar.'

'Peki sonuç?'

'Kesin sonuç için patoloji beklenecek.'

Birkaç gün hastanede kaldım. Ayağa kalkmakta zorlandım, yürümek için destek aldım. İyileşme sandığımdan yavaştı.

Bu sırada Poyraz, doktorun yönlendirmesiyle eski kayıtların resmi yollarla incelenmesi için başvuruda bulundu.

Arven Biyomedikal yıllar önce kapanmıştı. Fakat bazı arşivleri devralan kurumun hâlâ faaliyette olduğunu öğrendi.

Mektuptaki iletişim bilgileri üzerinden Müberra Arven'e ulaşmak da mümkün oldu.

Artık yetmişli yaşlarının ortasında olan Müberra, hastaneye gelmek istediğini söyledi.

Onu ilk gördüğüm anda tanıdım.

Saçları tamamen beyazlamıştı ama bakışları aynıydı. Elinde bu kez gümüş bir çanta değil, kahverengi bir dosya vardı.

'Rüveyda Hanım,' dedi. 'Vahit'in mektubunu sonunda okuduğunuzu öğrendim.'

'Bana neden hiçbir şey söylemediniz?'

Sandalyeye oturmadı. Bir süre ayakta kaldı.

'Haklısınız. O zaman size ulaşmak için daha fazlasını yapmalıydım.'

'Benim üzerimde deney mi yaptınız?'

'Hayır. Elimizde size deneysel bir işlem uygulandığını gösteren hiçbir belge yok. Ancak eski tetkiklerinizin araştırma verileri arasında kullanıldığını ve takip önerisinin sonraki yazışmalarda yanlış aktarıldığını gösteren kayıtlar var.'

Dosyayı açtı.

'Bunların bugünkü hastalığınızla doğrudan bağlantılı olduğunu söyleyemem. Bu tıbben ayrıca değerlendirilmeli. Fakat o dönemde bilgilendirilme hakkınızın ihlal edilmiş olabileceğini düşünüyorum.'

'Vahit bunu ne zaman öğrendi?'

'Ölümünden kısa süre önce. Belgeleri bir araya getirmişti. O sırada çok hastaydı.'

'Peki neden kendi ağzıyla anlatmadı?'

Müberra'nın gözleri doldu.

'Bana, önce kanıtları tamamlamak istediğini söyledi. Bence sizden korktuğu için değil, sizi kaybetmekten korktuğu için yanlış bir karar verdi.'

Başımı çevirdim.

'Korkusu, benim gerçeği öğrenme hakkımı ortadan kaldırmıyordu.'

'Haklısınız.'

Onun hiçbir mazeret üretmeden bunu kabul etmesi, beklediğimden daha fazla etkiledi beni.

Bir hafta sonra patoloji sonucu açıklandı.

Çıkarılan büyük kitlenin iyi huylu müsinöz yumurtalık kisti olduğu belirlendi. Doktor, bu tür kistlerin nadiren çok büyük boyutlara ulaşabildiğini anlattı.

Hastalığımın eski kayıtlardaki oluşumla aynı kökenden gelip gelmediği kesin olarak belirlenemiyordu. Eski görüntüler eksikti ve aradan uzun yıllar geçmişti.

Bu belirsizlik beni hayal kırıklığına uğrattı ama doktorun bilmediği şeyleri biliyormuş gibi anlatmamasına güven duydum.

Taburcu olduktan sonra çocuklarım sırayla yanımda kaldı. İlk zamanlar merdiven çıkmak bile yorucuydu. İştahım yavaş yavaş düzeldi. Günlük yürüyüşlerime önce evin koridorunda başladım, sonra bahçeye çıkabildim.

Bir ay sonra Poyraz elinde yeni bir klasörle geldi.

'Anne, eski arşivden bazı belgeleri alabildik. Ayrıca hasta hakları birimine başvurumuz kayda geçti.'

Klasörü masaya bıraktı.

'Bağımsız bir uzmandan da görüş alacağız. Ancak geçmişteki ihmalin bugünkü hastalığına neden olduğunu kanıtlamak kolay görünmüyor.'

'Benim için tek mesele tazminat değil oğlum.'

'Biliyorum.'

'İnsanların kendi sağlıklarıyla ilgili gerçekleri öğrenebilmesi. Kimsenin onlar adına sessiz kalmaya karar vermemesi.'

Poyraz başını eğdi.

'Bunu artık ben de biliyorum.'

O gün kasadan çıkan diğer belgeleri de birlikte inceledik. Aralarında eski sözleşmeler, banka dekontları ve Vahit'in el yazısıyla tuttuğu notlar vardı.

Bir notun altında şu cümle yazıyordu:

'Bazen bir insanı koruduğunu sanırken onun en önemli hakkını elinden alırsın.'

Vahit'in bunu kendisi için yazdığını düşündüm.

Akşam herkes gittikten sonra eski fotoğraf albümümüzü çıkardım. Düğün fotoğrafımıza uzun uzun baktım.

Elli yıllık evliliğimizde güzel günlerimiz olmuştu. Birlikte güldüğümüz, tartıştığımız, çocuklarımız için endişelendiğimiz, birbirimize sarıldığımız sayısız an vardı.

Ancak artık kocamı kusursuz bir insan olarak hatırlayamazdım.

Onu seven ama önemli bir konuda yanlış yapan biri olarak hatırlayacaktım.

Bu düşünce canımı acıtsa da geçmişimizi tamamen silmiyordu.

Üç ay sonra kontrol randevumdan çıktığımda doktorum iyileşmemin beklendiği şekilde ilerlediğini söyledi. Düzenli takiplerime devam edecektim.

O gün eve dönünce bahçeye çıktım.

Yıllardır ilgilendiğim güllerin arasında yürüdüm. Berrin çay getirdi, Poyraz eski ahşap sandalyemi güneşe çevirdi.

'Anne, ne düşünüyorsun?' diye sordu.

Gülümsedim.

'Seksen yaşında her şeyi bildiğimi sanıyordum. Meğer insanın öğrenmesi gereken en önemli şeylerden biri kendi hayatının söz hakkını elinde tutmasıymış.'

Poyraz yanıma oturdu.

'Babamı affettin mi?'

Bir süre düşündüm.

'Onu sevdiğim gerçeği değişmedi. Ama yaptığını doğru bulmam da gerekmiyor. Belki affetmek için daha fazla zamana ihtiyacım var.'

Sonra elini tuttum.

'Seninle ilgili de aynı şey geçerli. Bana gerçeği söylemekten korktuğun zamanlar olabilir. Ama bundan sonra korksan da söylemeni istiyorum.'

'Söz veriyorum anne.'

Güneş beyaz evimizin duvarına vuruyordu. Bahçedeki yaseminler hafifçe sallanıyordu.

İçimde hâlâ cevaplanmamış sorular vardı. Resmi inceleme de henüz sonuçlanmamıştı. Belki bazı gerçekler hiçbir zaman bütünüyle aydınlanmayacaktı.

Ama artık kendi hayatımla ilgili kararları başkalarının sessizliğine bırakmayacaktım.

O akşam Vahit'in mektubunu yeniden katlayıp albümün içine yerleştirdim. Gizlemek için değil, çocuklarımın da bir gün okuyabilmesi için.

Altına kendi el yazımla tek bir cümle ekledim:

'Gerçek bazen insanın kalbini kırar; ama hayatını yeniden kendi ellerine almasını da sağlar.'

Ve seksen yaşımda, geçmişin gölgesinden çıkıp kalan yıllarımı korkmadan yaşamaya karar verdim.